{"id":4222,"date":"2022-03-21T16:45:28","date_gmt":"2022-03-21T09:45:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/?p=4222"},"modified":"2022-03-22T09:42:14","modified_gmt":"2022-03-22T02:42:14","slug":"minh-kinh-bac-hoc-dang-nghiem-nguoi-khai-khoa-dat-hoc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/?p=4222","title":{"rendered":"Minh kinh b\u00e1c h\u1ecdc \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m &#8211; Ng\u01b0\u1eddi khai khoa \u0111\u1ea5t h\u1ecdc"},"content":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; column_structure=&#8221;1_2,1_2&#8243;][et_pb_column _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; type=&#8221;1_2&#8243;][et_pb_image src=&#8221;https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/Dang-Nghiem.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; title_text=&#8221;Dang Nghiem&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243; custom_margin=&#8221;||22px|||&#8221;][\/et_pb_image][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;]<\/p>\n<p><em>Minh kinh b\u00e1c h\u1ecdc \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m (1170-1236)<\/em><\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; type=&#8221;1_2&#8243;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;]<\/p>\n<p><strong>\u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 ng\u00f4i sao s\u00e1ng v\u1ec1 s\u1ef1 h\u1ecdc, l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eb7t n\u1ec1n m\u00f3ng cho \u0111\u1ea5t h\u1ecdc Th\u00e1i B\u00ecnh, v\u00f9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ec7nh danh l\u00e0 \u201c\u0111\u1ecba linh nh\u00e2n ki\u1ec7t\u201d. <\/strong><\/p>\n<p><strong>Gia t\u1ed9c \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 t\u1ea5m g\u01b0\u01a1ng ti\u00eau bi\u1ec3u v\u1ec1 hi\u1ebfu h\u1ecdc. C\u00e1c con \u00f4ng l\u00e0 \u0110\u1eb7ng T\u00e0o, \u0110\u1eb7ng Di\u1ec5n \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed7 Ti\u1ebfn s\u1ef9 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u l\u1ea1 x\u01b0a nay hi\u1ebfm. Con trai th\u1ee9 3, \u0110\u1eb7ng Ma La \u0111\u1ed7 Th\u00e1m hoa khi ch\u01b0a \u0111\u1ea7y 13 tu\u1ed5i nh\u01b0 m\u1ed9t K\u1ef3 \u0111\u1ed3ng. Ch\u00e1u n\u1ed9i \u0110\u1eb7ng H\u1eefu \u0110i\u1ec3m v\u00e0 ch\u1eaft l\u00e0 \u0110\u1eb7ng nh\u01b0 L\u00e2m \u0111\u1ec1u h\u1ecdc s\u00e2u, \u0111\u1ed7 cao \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec1u Tr\u1ea7n tr\u1ecdng d\u1ee5ng. C\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i, gia t\u1ed9c \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh danh gia v\u1ecdng t\u1ed9c theo con \u0111\u01b0\u1eddng nho h\u1ecdc v\u00e0 hi\u1ec3n \u0111\u1ea1t t\u1eeb khoa c\u1eed r\u1ea5t s\u1edbm.<\/strong><\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_column _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; type=&#8221;4_4&#8243;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;]<\/p>\n<p><em>&nbsp;(B\u00e0i vi\u1ebft c\u1ee7a Nguy\u1ec5n Tr\u1ecdng Th\u1eafng \u0111\u0103ng tr\u00ean Wesite hodangmiemtrung.com, Th\u01b0\u0301 N\u0103m, 25\/07\/2013)<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;V\u00e0o cu\u1ed1i th\u1ebf k\u1ef7 XII, \u0111\u1eddi vua L\u00fd Cao T\u00f4ng (1185), c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi con \u01b0u t\u00fa c\u1ee7a v\u00f9ng \u0111\u1ea5t S\u01a1n Nam H\u1ea1 (t\u1ec9nh Th\u00e1i B\u00ecnh ng\u00e0y nay) \u0111\u1ed7 khoa thi \u0111\u1ea7u ti\u00ean ch\u1ecdn hi\u1ec1n s\u1ef9 c\u1ee7a v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u, khai khoa cho t\u1ed9c h\u1ecdc, \u0111\u1ea5t h\u1ecdc khi m\u1edbi 15 tu\u1ed5i. \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m (c\u00f3 s\u00e1ch ghi l\u00e0 \u0110\u1eb7ng Nghi\u00eam) m\u1ed9t hi\u1ec1n th\u1ea7n l\u1eaby l\u1eebng t\u00ean tu\u1ed5i c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u nh\u00e0 L\u00fd- tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i coi vi\u1ec7c h\u1ecdc l\u00e0m tr\u1ecdng, coi \u201chi\u1ec1n t\u00e0i l\u00e0 nguy\u00ean kh\u00ed c\u1ee7a qu\u1ed1c gia\u201d. V\u1edbi truy\u1ec1n th\u1ed1ng hi\u1ebfu h\u1ecdc, d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam tr\u1edf th\u00e0nh d\u00f2ng h\u1ecd khoa b\u1ea3ng b\u1eadc nh\u1ea5t c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam, v\u1edbi 63 ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7 kh\u00e1c nhau \u0111\u1ed7 \u0111\u1ea1i khoa \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u danh t\u1ea1i V\u0103n Mi\u1ebfu Qu\u1ed1c T\u1eed Gi\u00e1m, tr\u1edf th\u00e0nh t\u1ea5m g\u01b0\u01a1ng cho c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7 noi theo.<\/p>\n<p>\u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m sinh n\u0103m 1170 (n\u0103m Canh D\u1ea7n), t\u1ea1i l\u00e0ng T\u1ea5n \u0110\u1ec3, Tr\u1ea5n S\u01a1n Nam H\u1ea1, nay l\u00e0 l\u00e0ng An \u0110\u1ec3, x\u00e3 Hi\u1ec7p H\u00f2a, huy\u1ec7n V\u0169 Th\u01b0, t\u1ec9nh Th\u00e1i B\u00ecnh; l\u00e0 con trai th\u1ee9 c\u1ee7a \u0110\u1eb7ng Ph\u00fac M\u00e3n, Th\u1ee7y t\u1ed5 c\u1ee7a d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Th\u00e1i B\u00ecnh. V\u1ed1n th\u00f4ng minh, hi\u1ebfu h\u1ecdc, n\u1ed5i ti\u1ebfng l\u00e0 th\u1ea7n \u0111\u1ed3ng ngay t\u1eeb khi c\u00f2n nh\u1ecf, \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m \u0111\u00e3 tinh th\u00f4ng Nho gi\u00e1o, L\u00e3o gi\u00e1o v\u00e0 Ph\u1eadt gi\u00e1o. N\u0103m 1185, tri\u1ec1u L\u00fd Cao T\u00f4ng t\u1ed5 ch\u1ee9c khoa thi \u0111\u1ea7u ti\u00ean ch\u1ecdn ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i, \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 m\u1ed9t trong 5 v\u1ecb \u0111\u1ea1i khoa \u0111\u1ed7 hi\u1ec1n s\u1ef9 ( nay l\u00e0 ti\u1ebfn s\u1ef9) khi v\u1eeba tr\u00f2n 15 tu\u1ed5i, tr\u1edf th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed7 khoa b\u1ea3ng \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 c\u1ee7a Tr\u1ea5n S\u01a1n Nam H\u1ea1 x\u01b0a ( nay l\u00e0 Th\u00e1i B\u00ecnh).<br \/>\nSau khi \u0111\u1ed7 \u0111\u1ea1i khoa, \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh Nh\u00e0 L\u00fd tuy\u1ec3n ch\u1ecdn ngay v\u00e0o gi\u1ea3ng s\u00e1ch h\u1ea7u Vua v\u00e0 d\u1ea1y cho c\u00e1c Ho\u00e0ng t\u1eed. L\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y t\u00e0i cao, h\u1ecdc r\u1ed9ng, \u0111\u1ee9c \u0111\u1ed9, c\u00f4ng minh ti\u1ebfng t\u0103m \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m v\u01b0\u1ee3t h\u1eb3n c\u00e1c s\u1ef9 phu \u0111\u01b0\u01a1ng th\u1eddi, \u0111\u01b0\u1ee3c Vua L\u00fd Cao T\u00f4ng giao ch\u1ee9c Th\u1ecb lang B\u1ed9 c\u00f4ng.<br \/>\nL\u00fd Cao T\u00f4ng m\u1ea5t, \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m \u0111\u01b0\u1ee3c L\u00fd Hu\u1ec7 T\u00f4ng tr\u1ecdng d\u1ee5ng. 15 n\u0103m sau L\u00fd Hu\u1ec7 T\u00f4ng tho\u00e1i v\u1ecb \u0111i tu, L\u00fd Chi\u00eau Ho\u00e0ng th\u1ebf ng\u00f4i. Tr\u1ea7n Th\u1ee7 \u0110\u1ed9 cho Vua B\u00e0 8 tu\u1ed5i l\u1ea5y Tr\u1ea7n C\u1ea3nh c\u00f9ng tu\u1ed5i l\u00e0m ch\u1ed3ng. L\u00fd Chi\u00eau Ho\u00e0ng nh\u01b0\u1eddng ng\u00f4i cho Tr\u1ea7n C\u1ea3nh. \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m t\u1eeb quan v\u1ec1 qu\u00ea m\u1edf tr\u01b0\u1eddng d\u1ea1y h\u1ecdc. \u00d4ng th\u1ecd 64 tu\u1ed5i, \u0111\u01b0\u1ee3c con ch\u00e1u d\u00f2ng t\u1ed9c th\u1edd c\u00fang t\u1ea1i Nh\u00e0 th\u1edd \u0111\u1ea1i t\u1ed9c t\u1ea1i th\u00f4n An \u0110\u1ec3, huy\u1ec7n V\u0169 Th\u01b0, t\u1ec9nh Th\u00e1i B\u00ecnh.<br \/>\n\u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 ng\u00f4i sao s\u00e1ng v\u1ec1 s\u1ef1 h\u1ecdc m\u1edf ra nh\u1eefng ng\u00f4i sao s\u00e1ng tri th\u1ee9c tr\u00ean b\u1ea7u tr\u1eddi Vi\u1ec7t Nam, l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eb7t n\u1ec1n m\u00f3ng cho \u0111\u1ea5t h\u1ecdc Th\u00e1i B\u00ecnh, v\u00f9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ec7nh danh l\u00e0 \u201c\u0111\u1ecba linh nh\u00e2n ki\u1ec7t\u201d. Gia t\u1ed9c \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 t\u1ea5m g\u01b0\u01a1ng ti\u00eau bi\u1ec3u v\u1ec1 hi\u1ebfu h\u1ecdc. C\u00e1c con \u00f4ng l\u00e0 \u0110\u1eb7ng T\u00e0o, \u0110\u1eb7ng Di\u1ec5n \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed7 Ti\u1ebfn s\u1ef9 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u l\u1ea1 x\u01b0a nay hi\u1ebfm. Con trai th\u1ee9 3, \u0110\u1eb7ng Ma La \u0111\u1ed7 Th\u00e1m hoa khi ch\u01b0a \u0111\u1ea7y 13 tu\u1ed5i nh\u01b0 m\u1ed9t K\u1ef3 \u0111\u1ed3ng. Ch\u00e1u n\u1ed9i \u0110\u1eb7ng H\u1eefu \u0110i\u1ec3m v\u00e0 ch\u1eaft l\u00e0 \u0110\u1eb7ng nh\u01b0 L\u00e2m \u0111\u1ec1u h\u1ecdc s\u00e2u, \u0111\u1ed7 cao \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec1u Tr\u1ea7n tr\u1ecdng d\u1ee5ng. C\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i, gia t\u1ed9c \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh danh gia v\u1ecdng t\u1ed9c theo con \u0111\u01b0\u1eddng nho h\u1ecdc v\u00e0 hi\u1ec3n \u0111\u1ea1t t\u1eeb khoa c\u1eed r\u1ea5t s\u1edbm. Ph\u1ea3i th\u1eeba nh\u1eadn r\u1eb1ng, v\u1edbi s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 c\u1ee7a c\u00e1c Thi\u1ec1n s\u01b0 \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00f4ng \u0111\u00e0o t\u1ea1o cho nh\u00e0 L\u00fd m\u1ed9t l\u1edbp tr\u00ed th\u1ee9c dung h\u1ee3p c\u00e1c \u00fd th\u1ee9c d\u1ecb bi\u1ec7t nh\u01b0 Nho-L\u00e3o-Ph\u1eadt. Ch\u00ednh v\u00ec th\u1ebf \u0111\u00e3 \u0111em l\u1ea1i b\u1ea7u kh\u00f4ng kh\u00ed d\u00e2n ch\u1ee7, kh\u00f4ng b\u1ea3o th\u1ee7, c\u00e1i hay c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i th\u00ec h\u1ecdc v\u00e0 \u1ee9ng d\u1ee5ng v\u00e0o tr\u1ecb n\u01b0\u1edbc. Tinh th\u1ea7n h\u1ecdc t\u1eadp \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 gi\u00fap nh\u00e0 L\u00fd th\u1eafng T\u1ed1ng, b\u00ecnh Chi\u00eam, x\u00e2y d\u1ef1ng n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1eadm \u0111\u00e0 s\u1eafc Vi\u1ec7t. \u0110\u1ec3 ghi nh\u1edb nh\u1eefng c\u00f4ng lao x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng khai khoa cho \u0111\u1ea5t h\u1ecdc, \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f4n vinh l\u00e0 Danh nh\u00e2n v\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a Th\u00e1i B\u00ecnh v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eddi nay \u0111\u1eb7t t\u00ean cho m\u1ed9t con \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea7y ch\u1ea5t nh\u00e2n v\u0103n \u1edf th\u00e0nh ph\u1ed1 Th\u00e1i B\u00ecnh- Ph\u1ed1 \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m.<br \/>\nNg\u01b0\u1eddi x\u01b0a \u0111\u00e3 t\u1eebng nh\u1eadn x\u00e9t h\u1ecd \u0110\u1eb7ng l\u00e0 \u201c Nam ph\u01b0\u01a1ng v\u01b0\u1ee3ng t\u1ed9c\u201d, ngh\u0129a l\u00e0 h\u1ecd \u0110\u1eb7ng l\u00e0 m\u1ed9t d\u00f2ng h\u1ecd th\u1ecbnh v\u01b0\u1ee3ng \u1edf ph\u01b0\u01a1ng Nam. Qu\u1ea3 l\u00e0 kh\u00f4ng sai. Ng\u00e0y nay d\u00f2ng d\u00f5i h\u1ecd \u0110\u1eb7ng sinh s\u1ed1ng \u1edf h\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c v\u00f9ng mi\u1ec1n c\u1ee7a T\u1ed5 qu\u1ed1c, nh\u01b0ng \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o nh\u1ea5t v\u1eabn l\u00e0 h\u1ecd \u0110\u1eb7ng \u1edf Th\u00e1i B\u00ecnh, Nam \u0110\u1ecbnh, H\u00e0 T\u00e2y, Ngh\u1ec7 An, H\u00e0 T\u0129nh,vvv &#8230; Nh\u01b0ng s\u1ed1ng \u1edf \u0111\u00e2u con ch\u00e1u h\u1ecd \u0110\u1eb7ng \u0111\u1ec1u x\u1ee9ng danh v\u1edbi x\u00e3 h\u1ed9i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 h\u1ecdc.<br \/>\nH\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam \u0111\u01b0\u1ee3c vinh danh trong s\u1eed s\u00e1ch kh\u1edfi ngu\u1ed3n c\u0169ng t\u1eeb vi\u1ec7c h\u1ecdc. 63 ti\u1ebfn s\u1ef9 thu\u1ed9c c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7 h\u1ecd \u0110\u1eb7ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u danh t\u1ea1i V\u0103n mi\u1ebfu Qu\u1ed1c T\u1eed gi\u00e1m ( H\u00e0 N\u1ed9i) l\u00e0 m\u1ed9t b\u1eb1ng ch\u1ee9ng s\u1ed1ng \u0111\u1ed9ng, m\u00e0 \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean khai khoa cho d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng v\u00e0 v\u00f9ng \u0111\u1ea5t Th\u00e1i B\u00ecnh. V\u1edbi s\u1ef1 h\u1ecdc, tr\u00ean 500 con ch\u00e1u c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7 h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh c\u00e1c c\u00f4ng th\u1ea7n, hi\u1ec1n th\u1ea7n, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc gi\u00fap c\u00e1c tri\u1ec1u L\u00fd, Tr\u1ea7n, L\u00ea, Nguy\u1ec5n, vv &#8230; gi\u1eef y\u00ean b\u1ee1 c\u00f5i, m\u1edf mang th\u1ecbnh tr\u1ecb \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc.<br \/>\n\u0110\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 XX, d\u01b0\u1edbi s\u1ef1 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u1ee7a \u0110\u1ea3ng c\u00f9ng nh\u00e2n d\u00e2n c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ee9ng l\u00ean \u0111\u1eadp tan ch\u1ebf \u0111\u1ed9 th\u1ef1c d\u00e2n phong ki\u1ebfn, \u0110\u1eb7ng Xu\u00e2n Khu m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi con \u01b0u t\u00fa c\u1ee7a d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t trong nh\u1eefng l\u00e3nh t\u1ee5 l\u1ed7i l\u1ea1c c\u1ee7a \u0110\u1ea3ng, tr\u1edf th\u00e0nh T\u1ed5ng B\u00ed th\u01b0 c\u1ee7a \u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n Vi\u1ec7t Nam- Tr\u01b0\u1eddng Chinh.<br \/>\nS\u1ef1 h\u1ecdc \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh n\u1ebfp s\u1ed1ng, l\u1ed1i s\u1ed1ng c\u1ee7a d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam v\u00e0 \u0111\u00f3 c\u0169ng l\u00e0 d\u00f2ng h\u1ecd t\u1eebng \u00e2m th\u1ea7m d\u00e2ng hi\u1ebfn tr\u00ed tu\u1ec7 ki\u1ebfn qu\u1ed1c, tr\u1ea3i qua nh\u1eefng bi\u1ebfn c\u1ed1 th\u0103ng tr\u1ea7m c\u1ee7a nhi\u1ec1u th\u1eddi \u0111\u1ea1i trong g\u1ea7n 10 th\u1ebf k\u1ef7 phong ki\u1ebfn th\u1ecbnh tr\u1ecb \u1edf Vi\u1ec7t Nam, \u0111\u1eb7t n\u1ec1n m\u00f3ng khai h\u00f3a v\u0103n minh cho d\u00e2n t\u1ed9c, s\u00e1nh vai c\u00f9ng c\u00e1c c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c n\u0103m ch\u00e2u.<br \/>\nPh\u00e1t huy truy\u1ec1n th\u1ed1ng hi\u1ebfu h\u1ecdc c\u1ee7a \u00f4ng cha, trong \u0111\u00f3 \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi khai khoa cho c\u1ea3 m\u1ed9t v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ch\u00e2u th\u1ed5 s\u00f4ng H\u1ed3ng, Th\u00e1i B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c ghi danh l\u00e0 \u0111\u1ea5t h\u1ecdc, n\u01a1i g\u00f3p ph\u1ea7n v\u00e0 kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh \u201c nh\u00e2n t\u00e0i l\u00e0 nguy\u00ean kh\u00ed c\u1ee7a qu\u1ed1c gia\u201d. D\u01b0\u1edbi th\u1eddi phong ki\u1ebfn, tr\u1ea3i qua 844 n\u0103m khoa c\u1eed, Th\u00e1i B\u00ecnh \u0111\u00e3 s\u1ea3n sinh 111 v\u1ecb \u0111\u1ed7 \u0111\u1ea1i khoa, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 3 tr\u1ea1ng nguy\u00ean l\u00e0 Ph\u1ea1m \u0110\u00f4n L\u1ec5 (1452), \u0110\u1ed7 L\u00fd Khi\u00eam (1512), Khi\u1ebfu \u0110\u00ecnh Tu\u00e2n( 1592). \u0110\u1eb7c bi\u1ec7t, sau \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m khai khoa 567 n\u0103m, L\u00ea Qu\u00fd \u0110\u00f4n \u0111\u00e3 h\u1ed9i t\u1ee5 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 tinh t\u00fa c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, tr\u1edf th\u00e0nh nh\u00e0 b\u00e1c h\u1ecdc \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam, \u0111\u1ec3 l\u1ea1i kho t\u00e0ng tr\u00ed tu\u1ec7 v\u00f4 gi\u00e1 cho d\u00e2n t\u1ed9c.<br \/>\nT\u1eeb sau c\u00e1ch m\u1ea1ng Th\u00e1ng T\u00e1m 1945 v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t t\u1eeb n\u0103m 1954 \u0111\u1ebfn nay, truy\u1ec1n th\u1ed3ng hi\u1ebfu h\u1ecdc c\u1ee7a d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam n\u00f3i ri\u00eang, c\u1ee7a m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t Th\u00e1i B\u00ecnh n\u00f3i chung ti\u1ebfp t\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp n\u1ed1i v\u00e0 khai s\u00e1ng. Nhi\u1ec1u con em h\u1ecd \u0110\u1eb7ng v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Th\u00e1i B\u00ecnh th\u00e0nh danh tr\u00ean con \u0111\u01b0\u1eddng h\u1ecdc v\u1ea5n. Theo s\u1ed1 li\u1ec7u ch\u01b0a \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, \u0111\u1ebfn nay Th\u00e1i B\u00ecnh \u0111\u00e3 c\u00f3 tr\u00ean 500 ti\u1ebfn s\u1ef9 khoa h\u1ecdc v\u00e0 chuy\u00ean ng\u00e0nh, tr\u00ean 50 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c phong h\u00e0m Gi\u00e1o s\u01b0. Ch\u00ednh v\u00ec th\u1ebf, t\u1eeb s\u1edbm Th\u00e1i B\u00ecnh \u0111\u00e3 h\u00ecnh th\u00e0nh h\u1ec7 th\u1ed1ng gi\u00e1o d\u1ee5c kh\u00e9p k\u00edn t\u1eeb gi\u00e1o d\u1ee5c m\u1ea7m non, Ti\u1ec3u h\u1ecdc \u0111\u1ebfn c\u00e1c tr\u01b0\u1eddng Trung h\u1ecdc ph\u1ed5 th\u00f4ng, Cao \u0111\u1eb3ng v\u00e0 \u0110\u1ea1i h\u1ecdc, thu h\u00fat h\u00e0ng tri\u1ec7u h\u1ecdc sinh, sinh vi\u00ean v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi lao \u0111\u1ed9ng tham gia h\u1ecdc t\u1eadp.<br \/>\nTh\u00e1i B\u00ecnh c\u0169ng l\u00e0 t\u1ec9nh \u0111i \u0111\u1ea7u trong c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc kh\u00e9p k\u00edn H\u1ed9i khuy\u1ebfn h\u1ecdc, t\u1eebng b\u01b0\u1edbc x\u00e3 h\u1ed9i h\u00f3a gi\u00e1o d\u1ee5c. Phong tr\u00e0o x\u00e2y d\u1ef1ng gia \u0111\u00ecnh hi\u1ebfu h\u1ecdc, d\u00f2ng h\u1ecd hi\u1ebfu h\u1ecdc theo g\u01b0\u01a1ng gia t\u1ed9c \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m ng\u00e0y c\u00e0ng ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh m\u1ebd v\u00e0 \u0111em l\u1ea1i hi\u1ec7u qu\u1ea3 x\u00e3 h\u1ed9i thi\u1ebft th\u1ef1c; g\u00f3p ph\u1ea7n \u0111\u00e0o t\u1ea1o l\u1edbp ng\u01b0\u1eddi k\u1ebf c\u1eadn cho t\u01b0\u01a1ng lai \u201c v\u1eeba h\u1ed3ng, v\u1eeba chuy\u00ean\u201d. Ch\u00ednh v\u00ec th\u1ebf, B\u1ed9 Gi\u00e1o d\u1ee5c v\u00e0 \u0110\u00e0o t\u1ea1o \u0111\u00e3 x\u1ebfp phong tr\u00e0o gi\u00e1o d\u1ee5c v\u00e0 khuy\u1ebfn h\u1ecdc \u1edf Th\u00e1i B\u00ecnh v\u00e0o \u201c TOP\u201d c\u00e1c t\u1ec9nh d\u1eabn \u0111\u1ea7u c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc.<br \/>\n\u0110\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1, ghi nh\u1eadn c\u00f4ng lao x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng c\u1ee7a \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m v\u00e0 d\u00f2ng h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam trong s\u1ef1 nghi\u1ec7p tr\u1ed3ng ng\u01b0\u1eddi, ng\u00e0y 20-11-2007, Trung t\u00e2m nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 \u1ee9ng d\u1ee5ng ph\u1ea3 h\u1ecdc Vi\u1ec7t Nam, Ban l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng ( Vi\u1ec7n s\u1eed h\u1ecdc), Trung t\u00e2m ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng khoa h\u1ecdc V\u0103n Mi\u1ebfu Qu\u1ed1c T\u1eed Gi\u00e1m, Ban li\u00ean l\u1ea1c h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00e3 t\u1ed5 ch\u1ee9c H\u1ed9i th\u1ea3o khoa h\u1ecdc v\u1ec1 \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m t\u1ea1i B\u00e1i \u0111\u01b0\u1eddng V\u0103n mi\u1ebfu Qu\u1ed1c T\u1eed Gi\u00e1m ( H\u00e0 N\u1ed9i) , th\u00eam m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh v\u1ecb th\u1ebf c\u1ee7a \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m v\u00e0 d\u00f2ng t\u1ed9c h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam trong l\u1ecbch s\u1eed d\u00e2n t\u1ed9c.<br \/>\n\u0110i\u1ec1u \u0111\u00e1ng vinh h\u1ea1nh cho \u0110\u1ea1i t\u1ed9c h\u1ecd \u0110\u1eb7ng \u1edf Th\u00e1i B\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3n di sao t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ed3ng Ti\u00ean hi\u1ec1n \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m t\u1eeb V\u0103n mi\u1ebfu Qu\u1ed1c T\u1eed Gi\u00e1m v\u1ec1 qu\u00ea Th\u00e1i B\u00ecnh th\u1edd t\u1ef1 nh\u01b0 m\u1ed9t l\u1eddi nh\u1eafc nh\u1edf h\u1eadu th\u1ebf v\u00e0 con ch\u00e1u h\u1ecd \u0110\u1eb7ng ti\u1ebfp n\u1ed1i s\u1ef1 h\u1ecdc c\u1ee7a cha \u00f4ng.<br \/>\nCh\u00ednh v\u00ec th\u1ebf, Ban li\u00ean l\u1ea1c h\u1ecd \u0110\u1eb7ng Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00e3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh x\u00e2y \u0110\u1ec1n th\u1edd \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m t\u1ea1i ph\u01b0\u1eddng Tr\u1ea7n L\u00e3m, th\u00e0nh ph\u1ed1 Th\u00e1i B\u00ecnh, v\u1edbi s\u1ef1 c\u00f4ng \u0111\u1ee9c c\u1ee7a con ch\u00e1u h\u1ecd \u0110\u1eb7ng trong c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc v\u00e0 nh\u00e2n d\u00e2n Th\u00e1i B\u00ecnh. Ti\u00eau bi\u1ec3u l\u00e0 h\u1eadu du\u1ec7 \u0110\u1eb7ng Ph\u01b0\u1edbc Th\u00e0nh (Tp.H\u1ed3 Ch\u00ed Minh) \u0111\u00e3 ti\u1ebfn c\u00fang 600 tri\u1ec7u \u0111\u1ed3ng cho x\u00e2y d\u1ef1ng c\u00f4ng tr\u00ecnh. H\u1eadu du\u1ec7 \u0110\u1eb7ng V\u0103n Khi\u00eam v\u00e0 t\u1ed9c tr\u01b0\u1edfng nguy\u00ean t\u1ed5 h\u1ecd \u0110\u1eb7ng t\u1ea1i An \u0110\u1ec3 l\u00e0 \u0110\u1eb7ng \u0110\u00ecnh Dung \u0111\u00e3 vinh h\u1ea1nh \u0111\u01b0\u1ee3c giao tr\u1ef1c ti\u1ebfp t\u1ed5 ch\u1ee9c thi c\u00f4ng. \u0110\u1ebfn nay, c\u00f4ng tr\u00ecnh \u0110\u1ec1n th\u1edd \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m v\u1edbi s\u1ef1 \u0111\u1ea7u t\u01b0 h\u00e0ng t\u1ef7 \u0111\u1ed3ng t\u1ea1i ph\u01b0\u1eddng Tr\u1ea7n L\u00e3m, th\u00e0nh ph\u1ed1 Th\u00e1i B\u00ecnh \u0111\u00e3 ho\u00e0n c\u00f4ng v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00e1nh th\u00e0nh v\u00e0o ng\u00e0y 9 th\u00e1ng 9 n\u0103m Nh\u00e2m Th\u00ecn 2012.<br \/>\nR\u1ed3i \u0111\u00e2y \u0110\u1ec1n th\u1edd \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m t\u1ea1i th\u00e0nh ph\u1ed1 Th\u00e1i B\u00ecnh kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 n\u01a1i h\u1ed9i t\u1ee5, c\u00f5i \u0111i v\u1ec1 c\u1ee7a con ch\u00e1u \u0110\u1eb7ng t\u1ed9c, m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 \u0111i\u1ec3m t\u1ef1a, n\u01a1i t\u00f4n vinh s\u1ef1 h\u1ecdc c\u1ee7a nh\u00e2n qu\u1ea7n c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc. \u0110\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft, \u0110\u1ec1n th\u1edd \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m s\u1ebd tr\u1edf th\u00e0nh gia ph\u1ea3 s\u1ed1ng l\u01b0u danh c\u00e1c con ch\u00e1u \u0110\u1eb7ng t\u1ed9c Vi\u1ec7t Nam th\u00e0nh \u0111\u1ea1t v\u1ec1 h\u1ecdc v\u1ea5n v\u00e0 s\u1ef1 c\u1ed1ng hi\u1ebfn cho T\u1ed5 qu\u1ed1c, \u0111\u1ec3 m\u00e3i m\u00e3i x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng v\u1edbi c\u00e2u \u0111\u1ed1i truy\u1ec1n \u0111\u1eddi c\u1ee7a \u0110\u1eb7ng t\u1ed9c:<br \/>\nHi\u1ec3n h\u00e1ch c\u00f4ng danh h\u1ed9 qu\u1ed1c t\u00f4n d\u00e2n c\u00f4ng h\u1ea7u k\u1ebf th\u1ebf.<br \/>\nQuang minh ch\u00ednh kh\u00ed khai c\u01a1 l\u1eadp nghi\u1ec7p thi l\u1ec5 truy\u1ec1n gia.\/.<\/p>\n<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;Nguy\u1ec5n Tr\u1ecdng Th\u1eafng<\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; column_structure=&#8221;1_2,1_2&#8243;][et_pb_column _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; type=&#8221;1_2&#8243;][et_pb_image src=&#8221;https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/wp-content\/uploads\/2022\/03\/Dang-Nghiem.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; title_text=&#8221;Dang Nghiem&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243; custom_margin=&#8221;||22px|||&#8221;][\/et_pb_image][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;] Minh kinh b\u00e1c h\u1ecdc \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m (1170-1236) [\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; type=&#8221;1_2&#8243;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;] \u0110\u1eb7ng Nghi\u1ec5m l\u00e0 ng\u00f4i sao s\u00e1ng v\u1ec1 s\u1ef1 h\u1ecdc, l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eb7t n\u1ec1n m\u00f3ng cho [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-4222","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nhan-vat-lich-su"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4222","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4222"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4222\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4238,"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4222\/revisions\/4238"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4222"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4222"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tocdangnonnuoc.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4222"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}